Elektriciteit in je woning: waar je begint en wanneer een elektricien meetelt

Bij welke deelrubriek hoort je vraag?

De zes deelrubrieken staan in de volgorde van de installatie zelf: eerst de kast en de keuring, dan wat erachter loopt, tot slot de zonnepanelen die op de kast aansluiten.

Een zekeringkast, differentieel of aarding begrijpen

In zekeringkast en aarding staat wat elk onderdeel van de kast doet. De differentieelschakelaar legt uit welke toestellen achter welk differentieel horen, en een differentieel of zekering die steeds springt brengt je naar de kring en het toestel dat de oorzaak is.

Een keuring of eendraadschema voorbereiden

Papieren, metingen en aansluiting staan in keuring en eendraadschema. Een eendraadschema tekenen maakt het document dat de keurder met je installatie vergelijkt, en monofase of driefase zegt welke aansluiting je hebt en wanneer je overschakelt.

Kabels, buizen en stopcontacten kiezen

Kabels en stopcontacten geeft de maten in kabelsectie en aantal stopcontacten per kring en XVB-kabel, VOB-draad en andere kabels. Een buis die je nu legt en pas later gebruikt, is een wachtbuis.

Schakelaars en verlichting aansluiten

Schakelaars en verlichting loopt van het vervangen van een schakelaar tot licht van op drie plaatsen. Begin bij een lichtschakelaar vervangen als je een oude schakelaar hebt, en bij een wisselschakeling als je één lamp op twee plaatsen wilt bedienen.

Netwerk, domotica of een laadpaal voorbereiden

Netwerk, domotica en laadpaal gaat over wat naast het gewone stopcontact en de lichtkring komt. Je woning bekabelen voor internet is de plek voor netwerkkabels, domotica kiezen en bekabelen voor een systeem met buskabel en laadpaal of stopcontact voor je elektrische auto voor de kring en de beveiliging die het laden vraagt.

Zonnepanelen, een batterij of je verbruik begrijpen

Zonnepanelen, batterij en verbruik begint bij hoeveel zonnepanelen je nodig hebt en hoeveel je mag leggen. Wil je het overschot bewaren, vergelijk dan een thuisbatterij met een plug-in batterij. Je verbruik lees je af op de digitale meter.

Wat in nieuwbouw eerst beslist moet zijn

Wat later onbereikbaar wordt, beslis je eerst. De energiebocht en de wachtbuizen voor de nutsaansluitingen komen in de fundering, en vóór de grondwerken spreek je af wie de aardingslus legt. Een vloerstopcontact moet beslist zijn voor de chape komt.

Dan volgt het plan op papier. In het eendraadschema krijgt elke kring zijn beveiliging, kabel en verbruikers, met de AREI-symbolen. De kabelsectie per kring en de automatische zekering kies je samen, want de automaat beschermt de kabel. Het aantal kringen telt mee voor de grootte van de zekeringkast.

Dan komt de aansluiting. Fluvius plaatst de meter, jij bereidt de meterkast 25D60 voor, en op de werf regelt de werfkast de bouwstroom. Een erkend organisme keurt de installatie voordat de meter in dienst gaat; keuring bij verkoop en nieuwbouw zegt wanneer een keuring verder verplicht is.

In een bestaande woning ligt de volgorde minder vast. Elektriciteit vernieuwen in een oude woning zegt wat mag blijven liggen en wat een keuring vraagt. Wat de keurder meet, staat in aarding meten en de spreidingsweerstand controleren en isolatieweerstand meten met een megger.

Waar de ene keuze de volgende bepaalt

Een zwaarder toestel vraagt een andere kabel en een eigen kring, zoals bij een kookplaat en oven, en per differentieel hangt maar een beperkt aantal kringen. Dat telt door in de kast. In de badkamer bepalen de volumes rond bad en douche waar een stopcontact of lamp mag, en hoort een equipotentiale verbinding bij dezelfde ruimte.

Bij een domoticasysteem met modules in de kast krijgt elke lamp een eigen leiding vanuit de kast, dus kies je domotica voor de kabels getrokken zijn. Voor licht van op drie plaatsen of meer zet de gids over de teleruptor een teleruptor met drukknoppen naast de kruisschakelaar.

Zonnepanelen werken door in de rest van de installatie. De omvormer hangt op een eigen kring in de kast (zonnepanelen aansluiten), een monofasige aansluiting begrenst het vermogen van de omvormers (omvormer kiezen) en een remautomaat kan erbij komen. Een vaste batterij hangt via een omvormer aan de kast (thuisbatterij installeren), een plug-in batterij steekt in een stopcontact. Dat verschil bepaalt wie het werk doet. Ook een laadpaal krijgt een eigen kring met een eigen differentieel, en het juiste type staat in de gids over de differentieelschakelaar.

Met een digitale meter hangt een deel van je nettarief af van je hoogste kwartierpiek: capaciteitstarief en elektriciteitstarieven legt dat uit, de P1-poort geeft je verbruik elke seconde en een EMS-systeem stuurt toestellen zodat de piek laag blijft.

Wanneer een elektricien, keuring of Fluvius meetelt

Elke ingreep aan de installatie gebeurt spanningsloos. Een nieuwe installatie keurt een erkend organisme voordat je ze gebruikt, en een belangrijke wijziging, zoals een extra kring, een tweede zekeringkast of een verzwaring van de aansluiting, vraagt opnieuw een keuring. Het eendraadschema wordt dan bijgewerkt. Wat je als bewoner zelf mag doen aan de installatie van je eigen woning en wat de keurder dan vraagt, staat in zelf elektriciteit leggen in nieuwbouw.

Een elektricien past de zekeringkast aan: een ander differentieel of een andere automaat, een extra kring, een nieuwe kast. Een identieke schakelaar vervangen vraagt geen keuring, maar een lichtpunt verplaatsen of een wissel- of kruisschakeling aanleggen wijzigt de lichtkring en is werk voor een elektricien (een lichtschakelaar vervangen). Een netwerkkabel voert geen 230 V; een elektricien komt pas erbij als er stopcontacten of een extra kring bijkomen (netwerk bekabelen).

Aan de verzegelde aansluiting werkt alleen Fluvius. Het klaarleggen van de aansluitkabel en de verbindingskabel naar de zekeringkast laat je doen door een elektricien.

Bij zonnepanelen keurt een erkend organisme de installatie voordat de omvormer opstart, en je meldt de panelen aan bij Fluvius (keuring en aanmelding van zonnepanelen). Op het dak hoort valbeveiliging, en of het dak het extra gewicht draagt, beoordeelt een architect of ingenieur stabiliteit. Dat beslis je voor je de panelen bestelt; zonnepanelen zelf plaatsen zegt wat je als bewoner zelf mag. Een noodgenerator sluit je alleen aan via een omschakelaar die een elektricien plaatst, zodat net en generator nooit samen verbonden zijn (stroomgenerator voor thuis of op de werf).

Regels verschillen per gewest en een gemeente kan eigen voorschriften toevoegen: vraag ze na bij je gemeente en bij Fluvius voor je begint.