XVB-kabel, VOB-draad of EXVB: welke kabel waar mag
XVB is de grijze installatiekabel voor binnen. Hij mag in een buis, op de muur of zonder buis in een sleuf binnen de stroken van het AREI. Een losse VOB-draad loopt altijd in een buis. Buiten en in de grond gebruik je EXVB in een buis of onder een afdekking, minstens 60 cm diep, of een gewapende kabel. Stopcontacten krijgen 2,5 mm² op een automaat van 20 A, verlichting 1,5 mm² op 16 A.
Bekijk de informatie en links bij deze gids
Soorten elektriciteitskabels en wat de codes betekenen
Elke elektrische kabel in een Belgische woning draagt een code van drie of vier letters. Die letters zeggen uit welk materiaal de isolatie en de mantel bestaan en of er een wapening in zit. Uit die opbouw volgt waar je de kabel mag leggen: in een buis, op de muur, in de muur of in de grond.
Wat de letters vertellen
In de gangbare benamingen staat X voor isolatie in vernet polyethyleen (XLPE), V voor PVC en G voor een halogeenvrije mantel. Een A wijst op een wapening van staalband of gegalvaniseerde staaldraden. De volgorde loopt van binnen naar buiten: bij XVB zijn de aders in XLPE geïsoleerd en zit er een PVC-mantel rond.
Achter de code volgt de samenstelling, bijvoorbeeld 3G2,5. Dat is een kabel met drie aders van 2,5 mm², waarvan één geelgroene beschermingsgeleider (de G). Staat er 3x2,5, dan zit er geen geelgroene ader in. Op de kabel zelf staat ook de brandreactie, zoals Eca of Cca: daarover meer bij de keuze tussen draad en kabel.
Ook de kleuren van de aders liggen vast. Geelgroen is voorbehouden aan de beschermingsgeleider en blauw aan de neuter. De andere aders zijn de lijngeleiders, die je vroeger fasen noemde. Meer over die kleurcode lees je bij de kleur van de neuter en de fasedraden.
XVB-kabel: de grijze installatiekabel voor binnen
XVB is de installatiekabel voor huishoudelijke installaties binnen. De koperen kernen zijn massief tot 10 mm² en geïsoleerd met XLPE, dat tot 90 °C verdraagt. Daaromheen zit een aderomhulling en een grijze PVC-mantel die de brand niet verder verspreidt. De kabel is gebouwd voor 0,6/1 kV en heeft de brandreactie Cca s3,d2,a3.
Door die dubbele bescherming mag XVB op meer plaatsen dan een losse draad. Hij mag in kabelkanalen, op kabelbanen, in een buis en in opbouw tegen de muur, en ook rechtstreeks in beton, cement of een muur. De grijze mantel is niet bestand tegen rechtstreeks zonlicht, en in de grond mag XVB alleen met een bescherming zoals een buis.
VOB-draad: losse aders voor in een buis
Een VOB-draad, in Europese code H07V-U of H07V-R, is één koperen geleider met een PVC-isolatie en verder niets. Hij is gebouwd voor 450/750 V en voor een kerntemperatuur van hooguit 70 °C. Je vindt hem in de kleuren geelgroen, blauw, bruin, zwart, grijs en enkele andere.
Omdat er alleen basisisolatie rond de kern zit, mag een VOB-draad nooit zelf blootliggen. Hij loopt in een buis, in een gesloten goot of onder een plint of lijst met een afdekking. Zonder buis in een muur, vloer of plafond, in een holle ruimte of in opbouw is hij verboden. In zekeringkasten dient hij voor de bedrading tussen de toestellen.
EXVB en EXAVB: zwart, voor buiten en in de grond
EXVB heeft dezelfde opbouw als XVB, maar de buitenmantel is van versterkt, zwart PVC. Daarmee mag de kabel in open lucht, in een huls, in kabelkanalen en ondergronds, op voorwaarde dat hij in de grond beschermd is. Hij heeft de brandreactie Eca.
EXAVB is de gewapende of gepantserde versie. Onder de zwarte mantel zit een wapening van staalband of gegalvaniseerde staaldraden, met daaronder vaak een scherm van koperdraden. Die kabel mag ook zonder extra bescherming ondergronds. De wapening moet geaard worden, zodat een isolatiefout een foutstroom laat vloeien die de differentieel doet afschakelen. Het scherm van koperdraden mag nooit als aardingsgeleider dienen.
XGB, XFVB en andere varianten
XGB is een XVB met een groene, halogeenvrije mantel. Die vind je in gebouwen met veel volk of moeilijke evacuatie, zoals scholen en zorginstellingen, waar de rook van brandende PVC een probleem is. In een gewone woning is hij zelden nodig. XFVB is een XVB met een scherm van koperdraden en een wapening, bedoeld voor plaatsen waar de kabel mechanisch beschadigd kan raken.
| Kabel | Opbouw | Waar | Waar niet |
|---|---|---|---|
| VOB (H07V-U) | 1 kern, PVC-isolatie | in buis, gesloten goot, zekeringkast | los in muur, opbouw, holle ruimte |
| XVB | XLPE-aders, grijze PVC-mantel | binnen: buis, opbouw, in de muur | in zon zonder bescherming, grond zonder buis |
| EXVB | XLPE-aders, zwarte versterkte mantel | buiten, huls, grond met bescherming | grond zonder buis of afdekking |
| EXAVB | als EXVB plus staalwapening | grond, ook zonder buis | wapening ongeaard laten |
| XGB | XLPE-aders, groene halogeenvrije mantel | gebouwen met veel volk | in de grond |
| SVV | dunne massieve aders, PVC | bel, bediening, signalisatie | kringen op 230 V |
Welke kabel voor stopcontacten, verlichting en led?
Voor de kabelsoort kijk je naar de plaats, voor de doorsnede naar de kring. Het AREI verbiedt in een vaste installatie geleiders dunner dan 2,5 mm², met één belangrijke uitzondering: kringen zonder stopcontact mogen 1,5 mm² hebben. De automaat in de zekeringkast moet bij die doorsnede passen.
Stopcontacten: 2,5 mm² op 20 A
Een kring met stopcontacten krijgt aders van minstens 2,5 mm², dus bijvoorbeeld XVB 3G2,5 of drie VOB-draden van 2,5 mm² in een buis. In een woning beschermt een automaat van hooguit 20 A of een smeltzekering van hooguit 16 A die doorsnede. Per kring mag je in een nieuwe installatie hooguit acht enkelvoudige of meervoudige stopcontacten aansluiten; een dubbel stopcontact telt dus als één.
Een kabel van 1,5 mm² naar een stopcontact keurt de keurder af, ook als er een automaat van 16 A op staat. De uitzondering voor 1,5 mm² geldt alleen voor kringen zonder contactdoos. Hoe je bij grotere lengtes of vermogens de doorsnede kiest, staat bij de kabelsectie berekenen.
Verlichting: 1,5 mm² op 16 A
Een lichtkring zonder stopcontacten mag aders van 1,5 mm² hebben, met een automaat van hooguit 16 A of een smeltzekering van hooguit 10 A. XVB 3G1,5 is daarvoor de gewone kabel. Er mag één stopcontact van 2,5 A in een verlichtingsarmatuur zitten. Een gewoon stopcontact op een lichtkring maakt er een stopcontactkring van, met 2,5 mm² als minimum.
Welke kabel voor ledverlichting?
Ledlampen en inbouwspots op 230 V hangen aan een gewone lichtkring met 1,5 mm². Het verbruik van led is laag, maar de doorsnede volgt uit de automaat, niet uit de lampen. Voor ledstrips en spots op 12 of 24 V loopt een kabel van 1,5 mm² op 230 V naar de driver. Na de driver loopt de stroom op zeer lage spanning, en de handleiding van de strip of de driver geeft de doorsnede en de maximale lengte van die draden. Meer daarover bij een ledstrip aansluiten.
Zware toestellen op een eigen kring
Elk vast toestel van 2.600 W of meer krijgt een eigen kring. Voor de wasmachine, de vaatwasmachine, de droogkast, het kookfornuis, de kookplaat en de oven geldt dat ongeacht het vermogen. De doorsnede volgt hier uit het vermogen van het toestel en uit de automaat ervoor. Type en doorsnede van elke kring staan op het eendraadschema, zodat de keurder ze kan nagaan.
| Doorsnede | Max. automaat | Max. smeltzekering | Typisch gebruik |
|---|---|---|---|
| 1,5 mm² | 16 A | 10 A | verlichting, kringen zonder stopcontact |
| 2,5 mm² | 20 A | 16 A | stopcontacten, wasmachine |
| 4 mm² | 25 A | 20 A | zwaardere toestellen |
| 6 mm² | 40 A | 32 A | kookplaat, voeding van een tuinhuis |
| 10 mm² | 63 A | 50 A | voeding van een onderverdeling |
XVB in de muur: met of zonder buis
XVB mag rechtstreeks in een sleuf in de muur, zonder buis. Dat spaart een buis uit, maar het AREI legt vast waar zo’n kabel mag lopen. Wie later een schilderij ophangt of een kast vastvijst, moet kunnen weten waar hij niet mag boren.
De stroken waarin een kabel zonder buis mag lopen
Een verzonken kabel zonder buis volgt alleen horizontale en verticale lijnen. Horizontaal ligt hij 25 tot 35 cm boven de vloer of onder het plafond. Boven een raam mag hij 25 tot 35 cm boven de bovenkant lopen, zolang hij minstens 25 cm onder het plafond blijft. Verticaal loopt hij zo dicht mogelijk in een hoek of 10 tot 20 cm naast de lijst van een deur. Buiten die stroken mag hij alleen verticaal naar een zichtbaar toestel, zoals een schakelaar of een stopcontact.
Een schuine leiding naar een stopcontact midden in de muur is dus niet toegelaten zonder buis. Met een buis gelden die stroken niet, maar ook daar maakt een rechte, voorspelbare lijn het werk achteraf veiliger.
Hoeveel pleister of beton over de kabel?
In een gemetselde muur ligt de kabel onder een bepleistering van minstens 0,4 cm. In beton of cement, zoals in een chape of een betonnen wand, is dat minstens 3 cm. De kabel mag bij het plaatsen en daarna geen mechanische belasting krijgen. Zet hem vast zonder de mantel te beschadigen, en haal scherpe randen uit de sleuf.
In een ruimte met een bad of een douche, en tot 5 cm diep in de vaste wanden ervan, heeft een leiding geen metalen onderdelen behalve de kernen. Een gewapende kabel zoals EXAVB of XFVB en een stalen buis horen daar dus niet; XVB in de stroken of in een kunststofbuis wel. In de volumes 1 en 2 rond bad en douche liggen alleen de leidingen voor de toestellen in die volumes zelf.
In een gyprocwand of vals plafond
Een holle wand of een vals plafond is voor het AREI een holle constructieruimte. Losse draden met alleen basisisolatie, zoals VOB zonder buis, zijn daar verboden. Een XVB-kabel of draden in een buis mogen wel. Ligt er een buis die zelf weinig mechanische sterkte heeft, bijvoorbeeld over een vloerbalk, dan krijgt ze op die plek een extra bescherming. Hoe je kabels netjes wegwerkt achter een voorzetwand of plint, staat bij kabels wegwerken.
Buigen zonder de kabel te beschadigen
Een XVB-kabel met meerdere aders buig je met een straal van minstens 12 keer zijn buitendiameter. Een XVB 3G2,5 is ongeveer 10 mm dik, dus de kleinste bocht heeft een straal van zo’n 12 cm. Een scherpere knik kan de isolatie van de aders beschadigen zonder dat je het aan de mantel ziet. Leg de kabel ook niet bij vorst: de fabrikant geeft 0 °C als laagste plaatsingstemperatuur, want koude PVC wordt stug en kan barsten.
VOB-draad in een buis of toch een kabel?
De keuze tussen losse VOB-draden in een buis en een XVB-kabel is vooral een keuze over later. Een buis met draden kun je openen en opnieuw bedraden; een kabel in een dichtgepleisterde sleuf niet.
Wanneer VOB-draad in een buis de betere keuze is
In een nieuwbouw of bij een grondige renovatie komen er vaak flexibele buizen in de muren en de chape, met daarin VOB-draden. De buis moet zo gelegd zijn dat je de draden altijd kunt uittrekken en vervangen. Komt er later een stopcontact bij of wil je een kring ontdubbelen, dan trek je nieuwe draden zonder te kappen. Een lege buis voor later heet een wachtbuis.
Een XVB-kabel is sneller gelegd en heeft geen buis nodig, wat hem handig maakt bij een renovatie waar je weinig sleuven wilt. Hij past ook in opbouw, bijvoorbeeld in een garage of een kelder, met beugels tegen de muur.
Verbindingen in een buis zijn verboden
In een buis mag geen enkele verbinding of aftakking zitten. Elke verbinding gebeurt in een doos, op een klemmenblok, en die doos blijft toegankelijk. Een buis die zelf uit brandbaar materiaal bestaat, mag alleen als ze onder minstens 3 cm onbrandbaar materiaal zit, bijvoorbeeld in beton of een chape. Een soepele kunststofbuis buig je met een straal van minstens 8 keer de buitendiameter, een stijve met minstens 5 keer.
Hoe je de draden in een doos veilig verbindt, met welke klemmen en hoeveel koper je blootlegt, lees je bij elektrische draden verbinden.
Brandgedrag: Eca of Cca
Kabels en draden die alleen lopen, hebben minstens de brandreactie Eca. Liggen ze in een bundel of in een laag naast elkaar, bijvoorbeeld op een kabelgoot in een kelder, dan is Cca nodig. Een brand breidt zich langs een bundel sneller uit. XVB is Cca, EXVB en VOB zijn Eca.
Die eis vervalt voor draden en kabels die minstens 3 cm diep in een onbrandbare laag zitten. Ook kabels in de grond vallen erbuiten. Een bundel EXVB op een kabelgoot binnenshuis voldoet dus niet; daar hoort XVB of een andere Cca-kabel.
XVB of EXVB buiten en in de grond
Zodra een kabel de woning verlaat, telt de mantel. Zonlicht, vocht en een spade bij het tuinieren zijn de drie dingen waartegen hij bestand moet zijn.
XVB buiten: alleen beschermd tegen zon
XVB mag buiten in open lucht, maar alleen beschermd tegen rechtstreeks zonlicht. Dat betekent bijvoorbeeld onder een overkapping of in een buis langs de gevel. De technische fiches vragen bescherming tegen rechtstreekse UV-stralen, omdat zonlicht de grijze PVC-mantel aantast. Loopt de kabel buiten in de zon tegen de gevel, kies dan EXVB of trek de kabel door een buis. De zwarte versterkte mantel van EXVB mag in open lucht. Voor een stopcontact aan de gevel lees je verder bij een buitenstopcontact plaatsen.
EXVB in de grond: 60 cm diep en beschermd
Een kabel in de grond ligt minstens 0,60 m onder het maaiveld of onder de bovenkant van de tegels. Lukt die diepte technisch niet, dan beschermt een doorlopend omhulsel uit duurzaam materiaal de kabel tegen beschadiging.
Daarnaast moet de kabel aan één van drie voorwaarden voldoen. Ofwel heeft hij een wapening of versterkte mantel en een geaard scherm. Ofwel heeft hij een versterkte mantel en ligt hij over zijn hele lengte onder een afdekking die aan beide kanten uitsteekt. Ofwel ligt hij in een buis. In de praktijk betekent dat voor een woning: EXVB in een buis of onder afdekplaten, of een gewapende kabel. XVB mag alleen in een buis de grond in.
Ligt er een telecomkabel van een operator in de buurt, dan blijft de energiekabel overal minstens 0,50 m ervan. Waar de kabel door een muur de woning binnenkomt, dicht je de doorgang na het plaatsen zorgvuldig af.
Gepantserde kabel (EVAVB, EXAVB)
Een gepantserde of gewapende kabel heeft een wapening van staalband of staaldraden onder de buitenmantel. EXAVB, met XLPE-isolatie, mag ondergronds met of zonder bescherming en in open lucht. Je kiest hem waar een spade of een graafmachine de kabel kan raken. EVAVB is volgens de lettercode dezelfde gewapende opbouw met een V waar EXAVB een X heeft: PVC rond de aders in plaats van XLPE. Voor de plaatsing in de grond gelden voor beide dezelfde AREI-regels.
De wapening wordt geaard, in het verdeelbord of in de kast aan het begin van de kabel. Bij een kabel van een voetpadkast naar de woning beslist het type kabel mee waar de differentieel komt. Een kabel met wapening of metalen scherm vraagt een differentieel aan het begin, dus in de voetpadkast.
Naar een tuinhuis, garage of laadpaal
Een tuinhuis of losstaande garage krijgt een EXVB in een buis of onder afdekking, of een EXAVB, naar een eigen verdeelkastje. De doorsnede hangt af van het vermogen en van de lengte. Over tientallen meters daalt de spanning in de kabel, terwijl de voedingsspanning rond 230 V moet blijven, binnen +10% en -8%. Een langere kabel krijgt daarom een dikkere doorsnede. De volledige aanpak staat bij elektriciteit naar het tuinhuis.
De eigenaar van een ondergrondse elektrische leiding moet de plannen ervan altijd ter beschikking hebben, of minstens kunnen aanwijzen waar ze ligt. Wie bij jou wil graven, mag die informatie opvragen en moet ze binnen 7 werkdagen krijgen. Teken de ligging en de diepte daarom in op het situatieplan zodra de sleuf nog open ligt.
Soepele kabel: waarvoor wel en wanneer afgekeurd
Een soepele kabel heeft aders uit veel dunne koperdraadjes in plaats van één massieve kern. Hij is gemaakt om te bewegen, en dat bepaalt meteen waarvoor hij dient.
VTMB en andere soepele kabels
VTMB is een soepele kabel met PVC-isolatie en een PVC-mantel, in de handel ook aangeduid met de Europese code H05VV-F. Hij hoort bij de snoeren: de kabel van een verlengsnoer, een staande lamp of een toestel dat je verplaatst. Ook een flexkabel of « flex » is zo’n soepele kabel. Een verlengsnoer van meer dan 2,5 A tot 16 A heeft volgens het AREI aders van minstens 1,5 mm².
Het AREI laat toestellen aansluiten via een vaste leiding of via een snoer. Een snoer is er voor verplaatsbare en draagbare toestellen, en het snoer sluit aan op de vaste installatie via een stopcontact of een verbindingsdoos.
Wanneer de keurder een soepele kabel afkeurt
Een soepele kabel die als vaste leiding dient, bijvoorbeeld van de zekeringkast naar een stopcontact in de garage, past niet in dat schema: een snoer voedt een toestel dat je verplaatst, vanaf een stopcontact of een verbindingsdoos. In een buis mag een soepel snoer zoals CSuB uitdrukkelijk niet. Meestal is ook de doorsnede te klein: een VTMB 3G1,5 naar een stopcontact haalt de vereiste 2,5 mm² niet, en dat noteert de keurder als inbreuk. Over een snoer in een vaste leiding beslist de keurder per geval; vervang het door een XVB, dan is er geen discussie.
Een kabel met metalen wapening, zoals het oude type VFVB, mag in een badkamer alleen blijven in een installatie waarvan de uitvoering vóór 22 juli 1986 begon. In alle andere gevallen heeft een leiding in een ruimte met bad of douche geen metalen onderdelen behalve de kernen.
SVV-kabel en SVV 8x0,8 doorverbinden
SVV is geen kabel voor 230 V maar een signalisatiekabel. Hij brengt kleine stromen over: de bel, een thermostaat, een drukknop naar een teleruptor, een videofoon of een domotica-ingang.
Wat betekent SVV 8x0,8?
SVV heeft massieve koperen aders met een PVC-isolatie en een grijze PVC-mantel, voor hooguit 250 V. In 8x0,8 staat 8 voor het aantal aders en 0,8 voor de diameter van de kern in millimeter, niet voor de doorsnede. Een diameter van 0,8 mm komt overeen met een doorsnede van ongeveer 0,5 mm². Dat is precies het minimum dat het AREI vraagt voor bedienings-, controle- en signalisatiekringen. Een SVV 8x0,8 is ongeveer 7,6 mm dik.
Op een kring van 230 V hoort SVV dus nooit, ook niet voor één lamp. Groen of geel mag in zo’n bedienings- of signalisatiekabel met aders dunner dan 1,5 mm² wel als kleur van een gewone ader dienen; in een kabel op 230 V is die kleur voorbehouden aan de beschermingsgeleider.
SVV doorverbinden zonder storing
Een SVV-kabel verleng of vertak je in een doos, op klemmen, ader per ader en kleur op kleur. Noteer welke kleur welke functie heeft, zodat wie later aan de bel of de thermostaat werkt, de lijn kan volgen. Een verbinding in een buis is ook hier verboden. Buig de kabel met een straal van minstens 7,5 keer zijn diameter en leg hem niet onder 0 °C.
Loopt SVV in dezelfde goot als kabels op 230 V, dan zitten de verbindingen voor de verschillende spanningen in aparte compartimenten. Zo raakt een ader van de bel nooit een fasedraad, en blijft een fout op 230 V weg van de drukknop.
Wat mag je zelf en wanneer moet er een keuring komen?
Wie zelf kabels legt, moet weten dat elke nieuwe kring en elke belangrijke wijziging bij een keuring terechtkomt. Het AREI is een federaal reglement en geldt in heel België. Premies en woningkwaliteitsregels verschillen wel per gewest, en de netbeheerder of de gemeente kan eigen voorschriften hebben. Een erkend controleorganisme keurt de installatie vóór de ingebruikname en na een belangrijke wijziging of uitbreiding. Ook bij een verzwaring van de aansluiting en bij de verkoop van een woning met een oude installatie komt er een keuring. Daarnaast is er een periodieke controle om de 25 jaar.
Wat de keurder aan de kabels controleert
De keurder vergelijkt de installatie met het eendraadschema en het situatieplan. Hij kijkt of de doorsnede bij elke automaat past en of losse draden in een buis zitten. Daarnaast gaat hij na of kabels in de muur de stroken volgen en of buitenkabels van het juiste type zijn. Een kabel met een te kleine doorsnede voor de automaat of een losse draad zonder buis is een inbreuk die je moet herstellen voor een gelijkvormig verslag. Wat de keuring inhoudt, lees je bij de keuring van de elektrische installatie.
Werken aan een kring die al in gebruik is
Werk alleen aan een kring die spanningsloos is. Zet de automaat uit, controleer met een geschikte tester dat er geen spanning meer op staat en zorg dat niemand hem terug inschakelt. Of je als particulier zelf een installatie mag aanleggen en wat je daarbij moet regelen, staat bij elektriciteit zelf leggen.
Schakel een erkend installateur in voor de voeding van de zekeringkast en voor kabels in de grond tussen voetpadkast, woning en bijgebouwen. Dat geldt ook voor elke kring waarvan je de doorsnede niet zeker kunt bepalen. Een kabel in de grond kun je na het dichtgooien niet meer zien: een fout in type, diepte of bescherming blijft dan verborgen tot er iets misgaat. Laat elke nieuwe of gewijzigde installatie keuren door een erkend controleorganisme voor je ze in gebruik neemt.
Zo kies je de kabel voor een nieuwe kring
Deze stappen leiden tot een kabelkeuze die je op het eendraadschema kunt zetten. Het eigenlijke aansluiten in de zekeringkast laat je over aan een installateur als je niet zeker bent.
-
Bepaal wat er op de kring komt
Noteer of het een lichtkring, een stopcontactkring of de voeding van één toestel is. Tel de stopcontacten: hooguit acht per kring, een dubbel stopcontact telt als één. Een toestel van 2.600 W of meer, en elke wasmachine, droogkast, vaatwasmachine, kookplaat en oven, krijgt een eigen kring.
-
Kies doorsnede en automaat samen
Verlichting zonder stopcontacten: 1,5 mm² op hooguit 16 A. Stopcontacten: 2,5 mm² op hooguit 20 A. Voor zwaardere toestellen of lange afstanden ga je naar de tabel en de kabelsectieberekening. Je ziet dat het klopt als de automaat op het schema niet groter is dan wat de doorsnede toelaat.
-
Leg de plaatsingswijze vast
Beslis per stuk traject waar de leiding komt: in een buis, in de muur, in opbouw, in een holle wand, buiten of in de grond. Een kring kan uit meerdere stukken bestaan. Denk aan XVB in de woning en EXVB in een buis naar het tuinhuis, met een doos op de overgang.
-
Kies de kabelsoort per traject
VOB alleen in een buis of gesloten goot, XVB voor binnen, EXVB of een gewapende kabel buiten en in de grond, SVV alleen voor signalisatie. Kijk op de mantel naar de code, de samenstelling (3G2,5) en de brandreactie (Cca voor bundels op een goot).
-
Teken het traject voor je kapt
Zet de lijnen op de muur binnen de toegelaten stroken. Dat is 25 tot 35 cm onder het plafond of boven de vloer, in een hoek of 10 tot 20 cm naast een deurlijst, en verticaal naar elk toestel. Voor een kabel in de grond markeer je de sleuf van minstens 60 cm diep.
-
Leg vast en laat keuren
Teken elke kring op het eendraadschema met type en doorsnede, en de ligging van muur- en grondkabels op het situatieplan. Laat de installatie keuren door een erkend controleorganisme voor je ze in gebruik neemt.
Vóór je de sleuven dichtmaakt
In de praktijk
Een grijze kabel langs de gevel wordt bros
Je ziet dat de grijze kabel naar de buitenlamp op de zonkant fijne barstjes vertoont. Controleer op de mantel of het om XVB gaat en of de kabel in rechtstreeks zonlicht ligt. Is dat zo, dan heeft de mantel zijn bescherming verloren. Laat de kring spanningsloos maken en de kabel vervangen door EXVB of door een nieuwe kabel in een buis. Laat de gewijzigde kring nakijken bij de volgende keuring.
Een verlengsnoer als vaste voeding naar de garage
Bij een verbouwing blijkt dat het stopcontact in de garage gevoed wordt door een soepele kabel die vanuit de berging in de muur verdwijnt. Kijk op de mantel: staat er VTMB of H05VV-F, dan is het een snoer en geen vaste leiding. Meet ook de doorsnede. De oplossing is een XVB 3G2,5 vanaf de zekeringkast, in de stroken of in een buis, op een automaat van hooguit 20 A. Daarna volgt een keuring van de gewijzigde kring.
Een schuine sleuf naar een nieuw stopcontact
Bij het plannen van een extra stopcontact midden in een wand lijkt een schuine sleuf vanaf de lichtkring de kortste weg. Controleer eerst of de bestaande kring een stopcontactkring van 2,5 mm² is met nog ruimte onder de acht stopcontacten. Leg de nieuwe kabel dan horizontaal in de strook boven de vloer en verticaal omhoog naar de doos, of gebruik een buis. Zo blijft de leiding voorspelbaar voor wie later boort.
Veelgemaakte fouten
VOB-draden los in de pleister
Losse draden hebben alleen basisisolatie. Een spijker of een vijs gaat er zonder weerstand door, en er zit geen mantel die het koper beschermt. Leg VOB altijd in een buis, of gebruik XVB als je zonder buis wilt werken.
XVB zonder buis in de grond
De grijze mantel is niet gemaakt voor vocht en schokken in de grond. Kies EXVB in een buis of onder afdekplaten, of een gewapende kabel, en leg hem minstens 60 cm diep.
1,5 mm² naar een stopcontact
Het AREI laat 1,5 mm² alleen toe in kringen zonder stopcontact, omdat je aan een stopcontact later om het even welk toestel hangt. Een stopcontactkring van 1,5 mm² keurt de keurder daarom af, ook met een automaat van 16 A. Gebruik 2,5 mm² en een automaat van hooguit 20 A.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een elektrische kabel en een draad?
Een draad is één geïsoleerde geleider, zoals een VOB-draad. Een kabel bundelt meerdere geïsoleerde aders in een gemeenschappelijke mantel, zoals XVB. Door die extra mantel mag een kabel op plaatsen waar een losse draad een buis nodig heeft.
Wat is een VVB-kabel?
VVB is volgens de lettercode een installatiekabel met PVC rond de aders en een PVC-mantel, waar XVB XLPE rond de aders heeft. Voor een nieuwe kring is XVB de gangbare kabel, omdat de XLPE-isolatie een hogere kerntemperatuur verdraagt: 90 °C tegenover 70 °C voor PVC. Of een bestaande VVB mag blijven, beoordeelt de keurder samen met de rest van de installatie.
Mag een XVB-kabel in een buis?
Ja, een XVB-kabel mag in een buis, zowel in de muur als in de grond. Buiten en in de grond is een buis zelfs de voorwaarde om XVB te mogen gebruiken. Kies een buis die ruim genoeg is om de kabel er later uit te trekken.
Wat vraagt het AREI voor een XVB-kabel?
Het AREI legt vooral regels op voor de plaatsingswijze. Zonder buis in de muur volgt de kabel de stroken onder minstens 0,4 cm pleister. In de grond ligt hij 0,60 m diep en beschermd, en de doorsnede past altijd bij de automaat.
Bronnen
- AREI Boek 1 — Installaties op laagspanning en zeer lage spanning (versie 28.10.2024), FOD Economie
- Volta — Fiche 08: Soorten kabels
- Volta — AREI en de realiteit van de werkvloer
- XVB Cca-s3,d2,a3 0,6/1 kV, technische fiche, Kabelwerk Eupen
- SVV-F2 250 V, technische fiche signalisatiekabel, Kabelwerk Eupen
- Vlaanderen.be — Keuring van je elektrische installatie (AREI)
Verder lezen over dit onderwerp
Welke wachtbuis je voor elektriciteit gebruikt en hoe je ze legt
Kabelsectie per kring en hoeveel stopcontacten erop mogen
Elektrische draden veilig verbinden met de juiste klem
Energiebocht plaatsen en wachtbuizen leggen voor de nutsaansluitingen
