Hoe een sifonput werkt en wanneer je er een nodig hebt
Een sifonput is een put op je afvoerleiding met een schot of bocht die onder water reikt. Dat waterslot houdt de lucht uit de straatriolering tegen. Op de huisaansluiting wordt hij afgeraden, omdat hij sneller verstopt, maar sommige gemeenten verplichten hem. Ligt er een, dan moet de leiding ervoor verlucht zijn, ligt de uitlaat lager dan de inlaat en blijft het deksel bereikbaar.
Bekijk de informatie en links bij deze gids
Wat heb je nodig
Gereedschap
- spade en schop
- waterpas en rechte lat
- rolmeter en slagkoord
- buizenzaag en vijl om pvc te ontbramen
- emmers om met water te testen
Materiaal
- sifonput in beton of kunststof met de juiste aansluitdiameter
- roodbruine pvc-afvoerbuizen voor het afvalwater en bijpassende bochten van 45°
- pvc-lijm of moffen met dichtingsring
- zand of stabilisé als bed en om aan te vullen
- deksel dat op het afgewerkte niveau komt
Wat een sifonput doet
Een sifonput is een put op de afvoerleiding tussen je woning en de straatriolering, met een reukafsluiter erin. Hij doet in het groot wat de sifon onder je lavabo in het klein doet: er blijft altijd een laag water staan, en die sluit de doorgang voor lucht af. In vakteksten heet hij ook een duiker.
Het waterslot in de put
In de put hangt een schot, of de uitlaat begint met een bocht die naar beneden duikt. De onderkant van dat schot ligt lager dan de uitlaat van de put. Het water in de put stijgt dus tot aan de uitlaat en blijft daar staan, en het schot steekt erin. Lucht uit de straatriolering kan er niet onderdoor zonder door het water te gaan.
Komt er afvalwater van de woning, dan stijgt het peil een fractie. Het water stroomt onder het schot door en loopt weg langs de uitlaat. Zodra de afvoer stopt, staat het peil weer op de hoogte van de uitlaat. Het water dat tussen dat peil en de onderkant van het schot blijft staan, is het waterslot.
Waar de sifonput ligt
Een sifonput ligt buiten, op de verzamelleiding van het afvalwater, meestal kort voor de aansluiting op de straat. Alles wat de woning loost, passeert hem: wc, keuken, badkamer, wasmachine. In de woning zit achter elk toestel al een eigen stankafsluiter, zoals de sifon van de lavabo of het waterslot in de wc-pot. De sifonput is een tweede afsluiting, vlak voor het water je perceel verlaat.
In gemeenten waar Fluvius de riolering beheert, plaatst de netbeheerder het huisaansluitputje. Het ligt meestal op je eigen terrein, op ongeveer 1 m van de grens met het openbaar domein. Staat je gevel op de rooilijn, dan ligt het putje op het voetpad. Het putje blijft eigendom van de netbeheerder, maar het onderhoud tot en met dat putje is voor jou.
Een sifonput hoort bij je privéwaterafvoer en ligt dus aan de kant van de woning, vóór het huisaansluitputje. Hoe die leidingen verder lopen, staat bij riolering aanleggen rond de woning.
Wat een sifonput tegenhoudt en wat niet
Een waterslot sluit lucht af, geen water. Het houdt de geur van de straatriolering buiten je leidingen zolang er water in de put staat. Tegen terugstromend rioolwater bij een zware regenbui helpt het niet. Water dat uit de straat opstuwt, loopt gewoon over het schot heen je leidingen in. Daarvoor dient een terugslagklep, verderop.
Ook rioolgeur die in huis ontstaat, los je met een sifonput niet op. Een verdroogde sifon onder een weinig gebruikte douche blijft een opening naar je eigen afvoer, en een lekke verbinding binnen ook. De sifonput buiten verandert daar niets aan.

Heb je een sifonput nodig?
Voor een gewone woning met een goed verluchte afvoer levert een sifonput op de huisaansluiting weinig op, en Buildwise raadt hem af. Toch leggen sommige gemeenten hem op. Kijk dus eerst wat in jouw gemeente geldt, en weeg daarna voor- en nadelen af.
Waarom hij op de huisaansluiting afgeraden wordt
Een sifonput is een vernauwing en een plek waar het water bijna stilstaat. Vet, keukenresten, haar en vochtige doekjes krijgen daar de kans om te bezinken of aan het schot te blijven hangen. Daardoor verstopt een leiding met een sifonput sneller dan een rechte leiding.
Het tweede nadeel zit in de lucht. Afvoerleidingen werken alleen goed als er lucht kan in- en uitstromen. Zonder sifonput kan dat ook langs de straatriolering. Met een sifonput is die weg dicht, en dan moet alle lucht via de verluchting van de woning. Ontbreekt die, dan stroomt het afvalwater moeizaam af en hoor je toestellen klokken en borrelen.
Gemeenten die een sifonput verplichten
In sommige gemeenten is een sifonput vlak voor de aansluiting op de openbare riolering verplicht. Je vindt dat in het rioleringsreglement van je gemeente of rioolbeheerder, of in de voorwaarden van je omgevingsvergunning. Regels verschillen per gewest, en binnen Vlaanderen hebben gemeenten en rioolbeheerders eigen voorschriften. Vraag het dus na voor je de riolering aanlegt of wijzigt.
Is hij verplicht, dan blijft de bouwregel dezelfde: de leiding stroomopwaarts van de sifonput moet verlucht worden. Concreet loopt er in de woning een verluchtingsleiding van de afvoer tot boven het dak.
Sifonput of niet: de afweging
Bij een nieuwe woning met een goed verluchte afvoer win je met een sifonput weinig, tenzij de gemeente hem vraagt. Bij een oude woning met een gemengde riolering verluchtten de regenpijpen vaak tegelijk de afvoer. Daar kan een bestaande sifonput blijven liggen, zolang hij vlot afvoert en de verluchting behouden blijft. Ruik je riool in huis, kijk dan eerst de verluchting en de sifons binnen na. Daar zit de oorzaak veel vaker dan aan de straatkant. Hoe je de bron zoekt, staat bij rioolgeur in huis oplossen.
| Met sifonput | Zonder sifonput | |
|---|---|---|
| Lucht uit de straatriolering | tegengehouden door het waterslot | bereikt je leidingen, de sifons in huis houden ze tegen |
| Verstopping | groter risico: vet en vuil blijven in de put | kleiner risico bij een rechte, hellende leiding |
| Verluchting van de afvoer | verplicht stroomopwaarts, via de woning | via de woning en de straatriolering |
| Onderhoud | put geregeld openen en kuisen | toezichtput voor inspectie en ontstoppen |
| Regels | in sommige gemeenten verplicht | in de meeste gevallen de gewone aanleg |
Enkele of dubbele sifonput
Sifonputten bestaan in beton en in kunststof, met één of twee kamers. Het principe blijft hetzelfde: water dat onder een schot door moet. Het verschil zit in hoeveel water er staat en hoeveel vuil er kan achterblijven.
Een enkele sifonput
Een enkele sifonput heeft één kamer met één schot of één dompelbocht. Het is de eenvoudigste vorm en ook de vorm waarin het minst vuil achterblijft. Kunststof putten zijn licht en hebben aangegoten moffen voor de buizen; betonnen putten zijn zwaar maar stevig onder een oprit. In beide gevallen moet de put groot genoeg zijn om er met een hand of een ontstoppingsveer in te kunnen.
Hoe een dubbele sifonput werkt
Een dubbele sifonput heeft twee kamers na elkaar, elk met een eigen schot, zodat het water twee waterslots passeert. Hoe de kamers ingedeeld zijn en hoe diep de schotten reiken, verschilt per model; de technische fiche van de put toont het. Twee kamers betekenen ook twee plekken waar vet en slib blijven liggen en het water langer stilstaat. Een dubbele sifonput open en kuis je dus vaker dan een enkele. Voor de verluchting verandert een tweede schot niets: de leiding ervoor moet net zo goed verlucht zijn.
Een dubbele sifonput is geen vetvanger
Een dubbele sifonput lijkt op een kleine vetvanger, maar hij doet niet hetzelfde werk. Een vetvanger is berekend om vet uit het afvalwater te laten opdrijven en vast te houden. In de technische specificaties voor de keuring van de privéwaterafvoer staat uitdrukkelijk dat een dubbele sifonput of een toezichtput niet als vetvanger telt.
Dat speelt waar het afvalwater een voorbehandeling moet krijgen voor het geloosd wordt. Een voorbeeld is een septische put voor het afvalwater met een vetvanger voor het grijze water. Een dubbele sifonput volstaat daar niet.
Een sifonput plaatsen in de juiste richting
Een sifonput werkt maar in één richting. Wordt hij omgekeerd geplaatst, dan blijft het water staan in de leiding van de woning of verdwijnt het waterslot. Wie hem plaatst, let dus op drie hoogtes: die van de inlaat, die van de uitlaat en die van het deksel.
Inlaat hoog, uitlaat laag
De leiding van de woning komt aan de kant zonder schot binnen, de leiding naar de straat vertrekt aan de kant achter het schot. De inlaat ligt hoger dan de uitlaat, zodat het water uit de woning altijd naar de put kan vallen. Staat er een pijl of « in » en « uit » op de put, volg die dan. Zonder markering herken je de uitlaat aan de opening achter het schot of aan de dompelbocht.
Keer je hem om, dan komt de leiding van de woning achter het schot binnen en vertrekt het water langs de hoge kant. Het peil in de put stijgt dan tot aan de hoge opening, en de lage leiding van de woning staat tot daar onder water. Dat zie je bij het testen meteen: na een emmer water blijft het peil in de leiding van de woning hangen.
Helling, diameter en bochten
De leidingen naar en van de put hellen minstens 1% en zo gelijkmatig mogelijk, want waar de helling afneemt, zet vuil zich af. De diameter mag stroomafwaarts niet kleiner worden. In Fluvius-gemeenten is de vuilwaterhuisaansluiting van een eengezinswoning standaard 125 mm aan de buitenkant. De leiding van je woning sluit daar met een gelijke diameter op aan.
Beperk ook het aantal bochten van 90°, want drie of meer in hetzelfde tracé kunnen al tot verstoppingen leiden. Een sifonput remt het water zelf al af. Leg ervoor en erna dus liever twee bochten van 45° dan één van 90°. Hoe je pvc-buizen verlijmt en ondersteunt, lees je bij afvoerbuizen plaatsen en herstellen.
Verluchting stroomopwaarts van de sifonput
Bij een sifonput hangt de goede werking af van de verluchting. Stroomopwaarts van de put, dus aan de kant van de woning, moet de afvoer in open verbinding staan met de buitenlucht. In een gewone woning gebeurt dat met een primaire verluchting: de afvoerstandleiding loopt door tot boven het dak.
In oudere woningen deden de regenpijpen dat werk, omdat ze op dezelfde leiding aansloten. Koppel je het regenwater af, dan verdwijnt die verluchting. Zonder nieuwe verluchtingsleiding loopt het afvalwater stroomopwaarts van een sifonput dan moeizaam af. De be- en ontluchting van je privéwaterafvoer is je eigen verantwoordelijkheid, niet die van de netbeheerder. Wat een beluchter wel en niet oplost, staat bij beluchter en ontluchting van de afvoer.
Een deksel dat open kan
Een sifonput moet je kunnen openen, om te kuisen en om een verstopping naar de straat te verhelpen. Leg het deksel dus op het afgewerkte niveau, niet onder klinkers of grond. Bij de keuring van de privéwaterafvoer gaat de keurder na welk putje op welke leiding zit. Daarvoor moet hij elke put kunnen vinden en openen. Welk deksel past, staat bij een putdeksel kiezen en plaatsen.
Vul een nieuwe sifonput na het plaatsen met een paar emmers water voor je de sleuf dichtgooit. Het water moet tot aan de uitlaat stijgen en daar blijven staan, terwijl het schot eronder reikt. Giet je daarna nog een emmer in de inlaat, dan moet het peil in de leiding van de woning meteen wegzakken.
Sifonput met terugslagklep
Een terugslagklep doet iets anders dan een sifon. Ze laat water maar in één richting door en sluit als het water uit de straatriolering terugstuwt. Bij een zware regenbui kan de openbare riolering tot aan het maaiveld vollopen. Het water zoekt dan de laagste openingen in je woning op.
Wanneer een terugslagklep nodig is
Liggen er afvoeren onder het peil van de straat, zoals in een kelder of een lage garage, dan is terugstuwing een reëel risico. In gemeenten waar Fluvius de riolering beheert, mag je ruimtes onder het straatpeil niet meer gravitair op de huisaansluiting aansluiten: de afvoer moet daar via een pomp. Hoe dat werkt, staat bij een pompput in de kelder.
De veiligste aanleg legt de afvoer boven het terugstroomniveau van de straatriolering. Lukt dat niet, dan gaat het afvalwater naar een pomp. De persleiding maakt een lus tot 1 m boven dat niveau, in de praktijk ongeveer 1,1 tot 1,2 m boven het straatniveau.
Een terugslagklep is de tweede oplossing, vooral bij een bestaande woning, maar ze biedt minder zekerheid dan een pomp: valt ze bij een zware bui niet dicht, dan loopt de kelder toch onder. Kies een klep volgens de Europese norm NBN EN 13564, van type 3, of type 2 als er alleen grijs water door loopt. De klep plaats en onderhoud je zelf, en de netbeheerder is niet aansprakelijk voor schade door een ontbrekende of slecht onderhouden klep. Zet ze daarom op een plek waar je er later bij kunt, zoals in een toezichtput.
Klep en sifon in één put
Een sifonput met terugslagklep combineert beide functies: een waterslot tegen geur en een klep die dichtvalt bij terugstuwing. Er bestaan ook kloksifons met een ingebouwde terugslagklep, voor een vloerput in een kelder of berging. Het rooster en het sifongedeelte zijn daar uitneembaar, zodat je bij de klep kunt om ze te kuisen.
Blijft er slib of een doekje tussen de klep en haar zitting hangen, dan sluit ze niet meer volledig. Kijk ze daarom geregeld na, zeker na een zware bui, en kuis ze volgens de richtlijnen van de fabrikant. Kloksifons met terugslagklep moeten gecertificeerd zijn voor de toepassing.
Wat een terugslagklep kost
De Vlaamse Milieumaatschappij gaf in 2015 als richtprijs 350 euro voor een kloksifon met terugslagklep, inclusief levering, uitbreken van de vloer, plaatsing en dichting. Voor een hermetisch afsluitbaar putdeksel van 40 x 40 cm noemde ze hetzelfde bedrag. Die prijzen zijn meer dan tien jaar oud en de fiche zegt niet of de btw erin zit, dus vraag een actuele prijsofferte.
Wat de prijs vooral bepaalt, is of de klep in een bestaande put past of dat de vloer open moet. Moet de betonplaat uitgebroken worden, dan komt er waterdichte herstelbeton bij. Een nieuwe kloksifon sluit bovendien moeilijk waterdicht aan op een oude leiding van een ander materiaal of een andere diameter.
Laat eerst de volledige riolering en regenwaterafvoer van de woning in kaart brengen. De eerste maatregelen zijn een terugslagklep op de aansluiting van de verzamelleiding en een gescheiden afvoer van regenwater en afvalwater. Wie daarnaast een klokputje afdicht of een putdeksel vastzet, zet bij wateroverlast bijna de hele riolering onder druk. Oudere buizen in beton of gres zijn daar lang niet altijd tegen bestand.
Geurafsluiters in de riolering
Een geurafsluiter is elk onderdeel dat de rioollucht tegenhoudt. De meeste werken met water, zoals de sifonput en de sifons van je toestellen. Sommige werken droog, met een klep of membraan.
Hoe hoog moet het waterslot zijn?
In de Belgische bouwpraktijk is een waterslot van minstens 50 mm aanbevolen. De norm NBN EN 12056-2 gaat ervan uit dat zo een waterslot een drukverschil van ongeveer 250 Pa doorstaat, dus 25 mm waterkolom. Bij een grotere onderdruk in de leiding wordt het water uit de sifon gezogen; bij een grotere overdruk wordt lucht erdoorheen geduwd.
Sifons met een lager waterslot bestaan, vooral om plaats te sparen onder een inloopdouche. Ze verliezen hun water sneller, zeker bij een toestel dat weinig gebruikt wordt en waar het water verdampt. Kies ze alleen als er werkelijk geen hoogte is voor 50 mm, en dan nog met grenzen: het gebouw telt hooguit vier bouwlagen, en op dezelfde verzamelleiding zitten hooguit twee andere toestellen, waarvan maximaal één wc.
Kan dat niet, dan heeft de afvoer naast de primaire verluchting een extra verluchting nodig: een secundaire verluchtingsstandleiding, of een eindverluchting op de aftakking van elk toestel met een lager waterslot. Dat is werk voor de sanitair installateur, want de leidingen moeten berekend en ingebouwd worden.
Een geurafsluiter in de rioolbuis zelf
Een geurafsluiter in de rioolbuis is een sifon of een droge klep die in de leiding zelf zit in plaats van onder een toestel. Dat kan nuttig zijn op een leiding waar geen toestel met een eigen sifon op aansluit. Op de hoofdleiding van de woning werkt hij als een kleine sifonput, met hetzelfde gevolg: wat stroomopwaarts ligt, moet verlucht zijn.
Droge geurafsluiters, zonder water, worden ook verkocht. Een fabrikant kan er een gebruiksgeschiktheidsattest van de BUtgb voor aanvragen; vraag naar dat attest als je er een overweegt. Ze verdrogen niet, maar een klep of membraan die vuil wordt, sluit niet meer en moet je kunnen bereiken om te kuisen.
Beluchtingsklep: lucht erin, geur eruit houden
Een beluchtingsklep is geen geurafsluiter voor de straat, maar een klep op de verluchting in huis. Ze gaat open bij onderdruk in de leiding, zodat er lucht kan binnenkomen en de sifons hun water houden. Is er geen onderdruk, dan sluit ze en blijft de geur binnen de leiding. Overdruk kan ze niet afvoeren: daarvoor blijft minstens één verluchtingsleiding naar buiten nodig, en zeker als er een sifonput ligt.
Reukafsluiter bij een septische put
Bij een septische put zoeken veel mensen een reukafsluiter tegen de geur. Juist een septische put heeft echter verluchting nodig, en een extra afsluiter in de leiding werkt die verluchting meestal tegen.
Waarom een septische put moet ademen
In een septische put breken bacteriën het bezonken materiaal af. Daarbij ontstaan gassen, onder meer methaan. Die moeten weg langs een verluchtingspijp, anders loopt de druk in de put op. Die druk werkt dan rechtstreeks in op de sifons van je toestellen, en die verliezen hun waterslot. Het resultaat is geur in huis, ook al sluit elke sifon op zich goed.
Leg je bovenop een septische put nog een reukafsluiter in de leiding naar de woning, dan sluit je de put van de verluchting af. Dat maakt het probleem groter, niet kleiner. Een geurafsluiter na de septische put, aan de kant van de straat, heeft hetzelfde effect op de verluchting via de straatriolering.
Afkoppelen en de verluchting van de septische put
In veel bestaande woningen verluchtten de regenpijpen tegelijk de afvoer en de septische put. Bij het afkoppelen van het regenwater valt die verluchting weg, en dan ontstaat er vaak geurhinder. Laat bij afkoppelingswerken dus een eigen verluchting voorzien. De uitmonding van die leiding komt niet naast een dakraam of een ventilatierooster. Hoe een septische put verder werkt en wanneer hij verplicht is, staat bij hoe een septische put werkt.
Het klokputje in kelder, berging en garage
Een klokputje is een vloerputje met een klok, een omgekeerde beker die over een opstaande buis in het midden staat. Je vindt ze in kelders, bergingen, garages en buiten aan de deur of onder een kraan. Een klokput is ook een stankafsluiter, alleen dan in de vloer.
Hoe een klokputje werkt
Het putje is een bakje met in het midden een buis die naar de afvoer gaat. De rand van die buis ligt een paar centimeter onder de bovenkant van het bakje. Over de buis staat de klok, waarvan de rand tot in het water in het bakje reikt. Water dat in het putje loopt, gaat onder de rand van de klok door, stijgt in de klok en stroomt over de buis weg. Het water dat in het bakje blijft staan, sluit de lucht uit de leiding af.

Waarom een klokputje gaat stinken
Een klokputje stinkt bijna altijd om een van drie redenen. De klok is weg of ligt scheef, zodat de buis open naar de riolering staat. Of het water is verdampt, omdat er weken niets in het putje is gelopen. Of er zit vuil en zand in het bakje, waardoor de klok niet meer tot in het water reikt.
Kijk dus eerst of de klok er is en recht staat, en giet dan een emmer water in het putje. Verdwijnt de geur, dan was het putje droog.
Bij een putje dat je zelden gebruikt, giet je er elke paar weken water in. Wil je daar niet aan denken, kies dan een putje dat niet uitdroogt.
Klokputjes buiten: op afvalwater of regenwater?
Bij gescheiden riolering moet elk putje op de juiste leiding zitten, en de keurder van de privéwaterafvoer kijkt daarnaar. Een klokput aan een buitendeur waarnaar het terras niet afhelt, dient om kuiswater van binnen naar buiten te trekken. Dat putje hoort op de afvalwaterleiding, net als een klokputje onder een buitenkraan wanneer het terras er niet naartoe afwatert.
Een klokput onderaan een trap of een helling waar regenwater in loopt, hoort daarentegen op de regenwaterleiding, ook als het putje zelf overdekt ligt. Bij een bestaande woning kan de rioolbeheerder voor een klokput onder een kraan een uitzondering toestaan. Die goedkeuring leg je dan voor aan de keurder.
Alternatieven voor een klokputje
Wie een oud klokputje vervangt, heeft drie gangbare keuzes. Een vloerput met een sifon van minstens 50 mm waterslot is het gewone alternatief, zonder losse klok die kan verdwijnen. Een vloerput met droge geurafsluiter verdroogt niet en past waar zelden water loopt. In een kelder die bij hevige regen wateroverlast krijgt, is een kloksifon met ingebouwde terugslagklep de logische keuze.
Gebruik je het putje nooit meer, dan kun je het ook afdichten met een rubberen dichting en een vastgeschroefde plaat. Bedenk wel waar het kuiswater, de overdrukbeveiliging van de ketel of de spui van de waterverzachter dan nog heen kan. Een opblaasbare ballon in de afvoeropening dicht het tijdelijk af. Dat kan alleen als het putje via een eigen aftakking op de leiding zit, anders blokkeer je de hele afvoer.
Een sifonput plaatsen op de afvalwaterleiding
Deze stappen gelden voor een sifonput op de afvalwaterleiding (DWA) van een woning, in een sleuf die al open ligt. De aansluiting op het huisaansluitputje en alles op het openbaar domein doet de netbeheerder of rioolbeheerder.
-
De regel van je gemeente nagaan
Kijk in het rioleringsreglement van je gemeente of rioolbeheerder en in je omgevingsvergunning of een sifonput verplicht, toegelaten of afgeraden is. Het klopt als je weet welke put, op welke leiding en op welke plaats de regel vraagt.
-
De verluchting van de woning controleren
Ga na of de afvoer in huis een verluchting heeft die tot boven het dak loopt. Gebeurt dat via een regenpijp die je gaat afkoppelen, dan telt ze straks niet meer. Is er geen, laat die dan eerst voorzien. De leiding stroomopwaarts van de put staat zo altijd in verbinding met de buitenlucht.
-
Plaats en hoogtes uitzetten
Kies een plek op de afvalwaterleiding kort voor de aansluiting op de straat, buiten het rijspoor van de oprit. Meet de hoogte van de leiding uit de woning en van de aansluiting aan de straat. De inlaat van de put moet hoger liggen dan de uitlaat, en de leidingen ervoor en erna hellen minstens 1%.
-
De put zetten in de stroomrichting
Leg een vlak, verdicht bed en zet de put waterpas. De kant zonder schot wijst naar de woning, de kant achter het schot naar de straat. Controleer de pijl of de markering in en uit op de put.
-
De leidingen aansluiten
Sluit de leiding van de woning aan op de inlaat en de leiding naar de straat op de uitlaat, met dezelfde diameter en waterdichte verbindingen. Gebruik bochten van 45° in plaats van 90° waar het tracé moet afbuigen.
-
Testen met water
Giet water in de put tot het aan de uitlaat wegloopt. Het peil blijft op de hoogte van de uitlaat staan en het schot reikt erin. Giet daarna een emmer in de leiding van de woning: het water zakt meteen weg zonder te borrelen.
-
Aanvullen en het deksel op niveau leggen
Vul de sleuf in lagen aan, zonder stenen tegen de buizen. Breng het deksel tot op het afgewerkte niveau en noteer de plaats van de put op het rioleringsplan of met een foto.
Vóór de sleuf dichtgaat
In de praktijk
De afvoer borrelt na het afkoppelen van de regenpijpen
Na het afkoppelen van het regenwater borrelen de lavabo en de douche als de wc doorspoelt, en soms ruik je de afvoer in de badkamer. Kijk of er buiten een sifonput op de afvalwaterleiding ligt en of de afvoer in huis een eigen verluchting naar het dak heeft. Ligt er een sifonput en verluchtte de afvoer vroeger alleen via de regenpijpen, dan ontbreekt nu de verluchting stroomopwaarts. Laat een verluchtingsleiding op de afvoerstandleiding bijplaatsen, of leg de sifonput buiten werking als je gemeente hem niet oplegt. Test daarna opnieuw met de wc en een volle lavabo.
Water blijft in de toezichtput staan
In het putje bij de voorgevel staat het afvalwater hoger dan de buis, en de wc trekt traag door. Open de sifonput verderop en kijk of het schot vol vet of doekjes hangt. Kuis de put en spoel de leiding naar de straat door. Staat het water ook in het huisaansluitputje hoog terwijl dat putje vrij is? Dan zit de verstopping tussen het putje en de straat, en meld je ze aan de rioolbeheerder. Blijft de sifonput telkens dichtslibben, bekijk dan helling en diameter van de leiding. Meer over een verstopte afvoer ontstoppen.
Een stinkend klokputje in de kelder
In de kelder ruik je riool rond het vloerputje. Til het rooster op en kijk of de klok er is, recht staat en tot in het water reikt. Ontbreekt de klok of staat het putje droog, zet dan een klok terug of giet water bij; verdwijnt de geur, dan was dat de oorzaak. Komt de geur na een paar weken terug, vervang het putje dan door een vloerput die niet uitdroogt. Krijgt de kelder bij hevige regen water, kies dan een uitvoering met terugslagklep.
Veelgemaakte fouten
De sifonput omgekeerd plaatsen
Een put die verkeerd om ligt, zet de leiding van de woning onder water, omdat het water pas aan de hoge kant wegloopt. Kijk voor het aansluiten naar de pijl of de markering in en uit, en test met een emmer water voor je de sleuf dichtgooit.
Een sifonput zonder verluchting stroomopwaarts
Een sifonput sluit de weg voor lucht naar de straat af. Heeft de afvoer in huis geen eigen verluchting, dan stroomt het water traag weg en worden sifons leeggezogen. Controleer de verluchting voor je een sifonput plaatst of een regenpijp afkoppelt.
Een sifon op de regenpijp of in de leiding na de septische put
Een extra reukafsluiter lijkt een eenvoudige oplossing tegen geur. Vaak sluit hij net de verluchting af die de afvoer of de septische put nodig had. Zoek eerst waar de geur ontsnapt voor je een geurafsluiter bijplaatst.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een sifonput en een toezichtput?
Een toezichtput is een putje op de leiding om in te kijken, te inspecteren en te ontstoppen; het water stroomt er vrij door. Een sifonput heeft daarnaast een schot of bocht onder water, waardoor er altijd water blijft staan dat de lucht afsluit.
Hoe vaak moet je een sifonput kuisen?
Een vaste termijn is er niet: kijk er geregeld in, samen met het huisaansluitputje, zodat je weet hoe snel hij vervuilt. Open hem zeker als het water trager wegloopt of als de toezichtput ervoor hoog staat. Hangt er vet of vuil aan het schot, kuis het dan. Een dubbele sifonput of een put op een leiding met veel keukenwater vraagt meestal vaker een beurt dan een enkele.
Kun je een oude sifonput laten liggen?
Ja, zolang hij vlot afvoert, het deksel bereikbaar is en de leiding ervoor verlucht is. Slibt hij telkens dicht of ontbreekt de verluchting, dan is vervangen door een gewone toezichtput vaak de betere keuze, als je gemeente dat toelaat.
Wanneer je een vakman inschakelt
Een sifonput openen en kuisen, een klokputje van water voorzien en het huisaansluitputje inspecteren en vrijmaken doe je zelf. Een vakman of een instantie komt erbij in deze gevallen.
Zit de verstopping tussen het huisaansluitputje en de straatriolering, dan meld je ze aan de netbeheerder of rioolbeheerder. Ga eerst na dat het putje zelf vrij is. Een septische put of een diepe put met afvalwater daal je nooit in: er kunnen gassen zoals methaan hangen, en het ruimen doet een gespecialiseerde firma. Moet de sleuf langs de gevel dieper dan de fundering, laat het graafwerk dan aan een aannemer. Een uitgraving naast een bestaand gebouw kan de fundering ondergraven.
Ligt de woning deels onder het straatpeil of kwam er al water uit de vloerputten? Laat dan een installateur of rioleringsaannemer het tracé in kaart brengen voor een terugslagklep of pompput. De keuring van de privéwaterafvoer door een erkende keurder is verplicht bij nieuwbouw en herbouw en bij een nieuwe bijkomende huisaansluiting. Ze geldt ook bij de plaatsing van een IBA, bij een afkoppelingsproject in de straat en na een vastgestelde inbreuk. Is het resultaat « niet conform », dan heb je 60 dagen om te herstellen en vraag je een herkeuring aan. Zorg dat elke put, ook de sifonput, zichtbaar is en open kan.
Bronnen
- Buildwise — Is het plaatsen van een duiker (sifon) op de huisaansluiting aangewezen?
- Buildwise — Gescheiden afvoer van afval- en hemelwater (artikel 2016/4.14)
- Buildwise — Sifons met verminderde waterslothoogte: zo veel mogelijk te vermijden (artikel 2024/4.5)
- Buildwise — Hoe kan terugstuwing van water uit de openbare riolering voorkomen worden?
- Fluvius — Technisch reglement huisaansluiting en privéwaterafvoer (aanvullende technische voorschriften, 2025)
- Sectordocument Technische specificaties keuring privéwaterafvoer (versie 2026.2)
- VMM — Fiche 3: putdeksels en kloksifons beveiligen (2015)
- Vlario — Veelgestelde vragen over de keuring en septische putten
Verder lezen over dit onderwerp
Septische put ledigen: wanneer, hoe vaak en door wie
Hoe een septische put werkt en wanneer je hem moet plaatsen
Het juiste putdeksel voor je septische put of regenwaterput